İsveç’te global ısınma nedeniyle besin bulmakta zorlanan ve hayat alanlarını değiştirmek zorunda kalan ren geyikleri için 12 köprü inşa edilecek. İsveç hükümeti, yerli Sami halkından çobanların sürülerini ülkenin kuzeyindeki tren yollarından ve otobanlardan inançlı biçimde geçirmesi için köprü inşa etme kararı aldı.
‘RENODÜK’ İSMİ VERİLECEK
İsveç devlet televizyonu SVT’nin haberine nazaran, köprülerin birincisi bu yıl doğudaki Umea kentinin yakınlarına inşa edilecek. Köprülere, ren geyiği ile viyadük sözcüklerinden türetilen ‘renodük’ ismi verilecek.
İsveç’te şu an 250 bin ren geyiği bulunduğu düşünülüyor. Yerli Sami halkından 4 bin 500 kişinin ise onları yetiştirme müsaadesi bulunuyor. Fakat global ısınma nedeniyle, ren geyiklerinin klâsik beslenme alanları ziyan görmüş durumda ve sürülerin besin bulabilmek için çağdaş hayatın ‘etrafından dolanarak’ yer değiştirmesi gerekiyor.
KÖPRÜLERİN ÜSTÜ AÇIK OLACAK
Geyik çobanı Tobias Jonsson, köprülerin yeri ve tasarımı konusunda kendilerine danışıldığını söyleyerek, “Köprülerin üstünün açık olmasını sağladık. Kenarlarında 2 metre yüksekliğinde çitler olacak, böylelikle ren geyiği atlayamayacak. Onlar için, tünele giriyormuşuz üzere hissetmemeleri değerliydi. Hapsedilmek istemiyorlar” dedi.
LİKENLERİN ÜZERİNİ DON KAPLIYOR
SVT’nin haberine nazaran, geyiklerin kışlık otlaklarının kimileri görülmemiş kuraklık ve yangınlar nedeniyle ziyan görmüş durumda. Tıpkı vakitte, bir cins su yosunu ve geyikler için kilit ehemmiyette olan likene ulaşmanın da zorlaştığı belirtiliyor. Buna nazaran, daha sıcak yazlar likenin daha kolay yetişmesi manasına gelse de, daha sıcak kışlar en soğuk aylarda kar yerine yağmur yağması ve likenin üzerinde don katmanı oluşmasına yol açıyor. Bu da, geyiklerin likenin kokusunu almasını yahut buz katmanını kazarak ona ulaşmasını engelliyor.
E4 OTOBANI KAPATILIYORDU
Ren geyiklerinin bu nedenle vefat riskine karşın beslenebilmeleri için geniş otobanları yahut tren yollarını aşması gerekiyor. İsveç hükümetinin Norrbotten ve Västerbotten bölgelerinde inşa edeceği köprülerin bu durumu kolaylaştırması hedeflenirken, yetkililerin de ülkenin kuzeyi ile güneyini bağlayan E4 otobanını bir sürü geçerken artık kapatmak zorunda kalmayacağı belirtildi.
İsveç Üniversitesi’nden etraf bilimci Per Sandström ise “Değişen iklim ve güçlü kar şartlarında, alternatif otlaklar bulmak daha da kıymetli hale gelecektir” dedi. (DIŞ HABERLER)
Gazete Duvar
